असार १०, काठमाडौँ । हामी सबैको दैनिक जिवनसँग सम्बन्धीत विभिन्न
प्रकारका तनावहरु रहेका हुन्छन । जसले कहीँ न कतै हाम्रो दैनिकीमा मानसिक तथा शारिरिक
असहजता निम्त्याएको हुन्छ । त्यस्त साधारण लाग्ने तनावले पछी माइग्रेसन तथा
डिप्रेसन लगायत मानिसक धेरै समस्याहरु निम्त्याउने गर्दछन । यस्ता तनाव व्यवस्थापनका
लागि हामीले साधारण प्रकारका तर प्रभावकारी रणनीतिहरू अपनाउन सक्छौँ ।
यसले तपाईंको शारीरिक र मानसिक स्वास्थ्यमा तनावको प्रभावलाई
कम गर्न मद्दत गर्न सक्छ।
तनावहरू पहिचान गर्नु : तनाव के कारणले उत्प्रेरित भइरहेको
छ भन्ने विषयमा अध्ययन र त्यसको पहिचान गर्नु पर्दछ । यो जागरूकताले तनावपूर्ण
परिस्थितिहरूको लागि राम्रोसँग तयारी गर्न र व्यवस्थापन गर्न मद्दत गर्दछ।
गहिरो सास: तनाव बढेको मसशुस गर्नु भएको छ भने आफ्नो दिमाग
शान्त गर्नका लागि र शारीरिक तनाव प्रतिक्रियाहरू कम गर्न बिस्तारै गहिरो सासहरूमा फेर्नुस
।
ध्यान: तनावलाई कम गर्न कुनै एक विषयमा वा प्रविधिहरूमा
ध्यान दिनुस, जसले तपाईको तनावको स्तर कम गर्न मद्दत गर्न सक्छ।
नियमित रूपमा व्यायाम : शारीरिक गतिविधिलाई एक शक्तिशाली
तनाव मुक्त गर्ने विधीको रुपमा लिइन्छ । यसले कोर्टिसोल स्तरलाई कम गर्न मद्दत
गर्दछ र एन्डोर्फिन रिलीज गर्दछ, जसले मुडमा सुधार ल्याउँछ ।
एक स्थिर दैनिकीको स्थापना : एक स्थिर दैनिक दिनचर्याले तनाव
नियन्त्रण र स्थिरता को भावना प्रदान गर्न सक्छ । अस्थिरता भयो भने तनाव
बढ्न सक्छ ।
निद्रालाई प्राथमिकता : प्रत्येक रात पर्याप्त आरामदायी
निन्द्राको सुनिश्चित गर्नु पर्छ । कम निद्राले तनावको स्तर बढाउने गर्दछ ।
अरूसँग जोडिनु : तनाव व्यवस्थापनको लागि सामाजिक समर्थन
महत्त्वपूर्ण हुन्छ । विश्वसनीय साथीहरू वा परिवारका सदस्यहरूसँग आफ्ना भावनाहरू
साझा गर्नुपर्दछ ।
स्वस्थ आहार : तनाव व्यवस्थापनमा फलफूल, सागसब्जी, दुबला प्रोटिन र सम्पूर्ण अन्नयुक्त सन्तुलित आहार खानु जरुरी हुन्छ । अत्यधिक क्याफिन र चिनीको मात्राले चिन्ता बढाउन सक्छ ।
समय व्यवस्थापन : कार्यहरूलाई साना चरणहरूमा विभाजन
गर्नुहोस् र तिनीहरूलाई प्राथमिकता दिनुपर्दछ । यसो गर्नाले भारी कार्यहरूलाई अझ
व्यवस्थित बनाउन सकिन्छ ।
व्यावसायिक मद्दत खोज्नुहोस्: यदि तनाव अत्यधिक वा निरन्तर
हुन्छ भने, मार्गदर्शन र समर्थन प्रदान गर्न सक्ने चिकित्सक वा सल्लाहकारबाट मद्दत लिनु
प्रर्दछ ।
- सृजना प्याकुरेल